W spisie powstańców śląskich z Lubecka (znajduje się taki na stronach Muzeum Śląskiego) widnieje ponad 20 osób, wśród których znaleźli się między innymi: Bryś Andrzej, Faier Andrzej, Fronczyk Franciszek, Fronczek Józef, Fronczek Wincenty, Glowania Jan, Grabolus Dionizy, Henne Antoni, Henne Franciszek, Jerominek Jan, kania Stefan, Kokot Wilhelm, Łukoszek Wojciech, Piosek Józef, Pluta Jan, Respondek Tomasz, Siwiec Jan, Sowa Ludwik, Sówka Tomasz, Urbańczyk Filip, Walczak Teodor, Wieczorek Feliks. Do Polskiej Organizacji Wojskowej w Lubecku należeli także: Januszek Andrzej, Koloch Emil, Matysek Józef.
W III powstaniu Lubecko zostało obsadzone w pierwszych dniach walk przez pododdziały grupy „Północ”. Na cmentarzu parafialnym w Lubecku znajduje się też grób powstańczy – Emila Kolocha, który zginął 6 maja 1921r.
![](https://bytom.ehost.pl/ocal/wp-content/uploads/2021/01/kolochpowstaniew.jpg)
Grób Emila Kolocha
Warto także dodać, że podczas Plebiscytu mieszkańcy Lubecka zagłosowali za Polską (na 436 głosów za Polską oddano 219 głosów, za Niemcami 210 głosów).
Przy ulicy Głównej znajduje się Pomnik poświęcony Powstańcom Śląskim, postawiony w dniu 3 maja 1936r. w 15-rocznicę 3 Powstania Śląskiego (lub w 1938r. z okazji Święta Niepodległości). Pomnik składał się cokołu, na którym umieszczona była pamiątkowa tablica oraz dużego głazu, na którym wymalowany był orzeł w koronie. Prawdopodobne, że został on postawiony z inicjatywy Filipa Urbańczyka, który w III Powstaniu Śląskim pełnił funkcję komendanta pododdziału Grupy Północ w Lubecku.
![](https://bytom.ehost.pl/ocal/wp-content/uploads/2021/01/wizytwagrazynskiego2020aa.jpg)
Wizyta w Lubecku wojewody Grażyńskiego w latach 20-tych,
w prawym dolnym rogu – miejsce gdzie później został postawiony pomnik
Gdy we wrześniu 1939r. do Lubecka wkroczyły wojska niemieckie, pomnik został zniszczony. Z cokołu został usunięty głaz z orłem, a także tablica (starsi mieszkańcy Lubecka wspominają, że na pomnik najechał niemiecki czołg – przewracając go).
W 1946r. z inicjatywy ówczesnego dyrektora szkoły w Lubecku – Józefa Kupki pomnik odbudowano – na miejscu gdzie stoi do dzisiaj. Zamontowano także oryginalny głaz, który się zachował oraz wmurowano nową tablicę – informującą o 25 już rocznicy III Powstania Śląskiego.
![](https://bytom.ehost.pl/ocal/wp-content/uploads/2021/01/kolochpowstaniew2.jpg)
Pomnik Powstańczy w Lubecku lata 60-te
Do lat 80-tych w miejscu tym organizowano apele młodzieży szkolnej, składano kwiaty, wystawiano warty harcerskie.
![](https://bytom.ehost.pl/ocal/wp-content/uploads/2021/01/glinica1921powsta34asa.jpg)
Uroczyste oddanie obiektu nowej remizy OSP – 1970r.
Po prawej stronie – Pomnik Powstańców
W grudniu 1981r. na wieść o ogłoszeniu w Polsce stanu wojennego pomnik został, przez grupę mieszkańców, oblany czerwoną farbą. Działanie to miało być protestem przeciwko próbie wprowadzenia do Polski wojsk radzieckich.
Na przełomie wieków, o pomniku zapomniano, a próby jego rewitalizacji można uznać za nieudane.
![](https://bytom.ehost.pl/ocal/wp-content/uploads/2021/01/kolochpowstaniew5a89.jpg)
Kilka lat temu pomnik przeszedł kolejną „renowację” – jak widać na zdjęciach poprawiono głównie wizerunek orła.
![](https://bytom.ehost.pl/ocal/wp-content/uploads/2021/01/kolochpowstaniew5aw.jpg)
Na podstawie:
Muzeum Śląskie
https://lubecko.eu/
https://www.facebook.com/solectwolubecko
Materiały prywatne – Krzysztof Brzezina
Piotr Grabolus
Piotr Serafin
Paweł Synowiec
Muzeum Śląskie
https://lubecko.eu/
https://www.facebook.com/solectwolubecko
Materiały prywatne – Krzysztof Brzezina
Piotr Grabolus
Piotr Serafin
Paweł Synowiec