Dożynki Powiatowe – 1949r.
W niedzielę – 4 września 1949r. w Lublińcu odbyły się Dożynki Powiatowe (Święto Plonów). Jak podawał Dziennik Zachodni: „W piękny dzień niedzielny 97 gmin w woj. śląskim obchodziło Święto Plonu. Wszędzie obchody wypadły bardzo okazale, stając się w pierwszym rzędzie manifestacją sojuszu robotniczo-chłopskiego. Najbardziej uroczyście obchodzono dożynki w Lublińcu, gdzie we wspólnym pochodzie wystąpiły gminy: Lubliniec, Sadów. Lisów, Kochcice i Pawonków”.
Jak wspomina Adolf Dygacz: „Imprezę doskonale zorganizował Powiatowy Zarząd Związku ”Samopomocy Chłopskiej” przy wydatnej pomocy Polskiego Radia w Katowicach. Na ”dożynki” przybyły nie tylko wielotysięczne rzesze mieszkańców licznych. wsi, lecz również liczne wycieczki z całego Zagłębia”.
Tego dnia miasto zostało przystrojone we flagi biało- czerwone, a także w girlandy. Uroczystość składała się z dwóch części. Pierwszą – było przejście ulicami miasta barwnego korowodu dożynkowego.
Trybunę przed którą przemaszerowywali jej uczestnicy ustawiono na wysokości magistratu. W tym miejscu przez ulicę Paderewskiego przerzucono napis – „Samopomoc Chłopska – szkołą pracy społecznej chłopów – obrońcą wsi przed wyzyskiem”.
Na trybunie zasiedli zaproszeni goście, w tym przedstawiciele władz, partii organizacji społecznych. Szczególne miejsce zajmowali przodownicy wiejscy, wśród których byli: Paweł Bromer ze Steblowa, Jan Kansy z Lublińca, (prezes Koła Związku Samopomocy Chłopskiej), Józef Żurawski z Lublińca, Jan Kusala (kierownik Ośrodka Maszynowego w Borowie), Gertruda Bilka z PGR Bzionków, Józef Chrząstek z majątku Państwowego Szpitala dla Nerwowo Chorych, Franciszek Czapla z Bzinicy Nowej, Adam Grabiński z fabryki skór w Mochale, Wilhelm Maruszczyk z fabryki „Natronag” w Kaletach, Helena Gałecka z kopalni „Zabrze -Wschód”, Jan Janecki z kopalni „Makoszowy“, Herbert Rozwadowski z kopalni „Pstrowski”.
Nim przed trybuną przemaszerowali uczestnicy Dożynek, koncert dała wiejska kapela ludowa z Dąbrówki Wielkiej (Piekary), której przewodził kapelmistrz Józef Franielczyk.
Korowód dożynkowy otwierali motocykliści lublinieckiego klubu, następnie przejechały banderie chłopskie, potem szły organizacje społeczne w tym młodzież z Związku Młodzieży Polskiej i Powszechnej Organizacji „Służba Polsce” z ośrodków wiejskich i Centrum Wyszkolenia SP. Dalej prezentowała się spółdzielczość i grupy zespołów świetlicowych na rowerach.
Za nimi kroczyli rolnicy, którzy symbolizować mieli dawną wieś z pługiem zaprzężonym w woły, bronami i grupą siewców,
a za nimi rolnicy z traktorami i maszynami – symbolizujący wieś współczesną, zmechanizowaną.
Pomysłowo zaprezentował się żłobek dziecięcy – udekorowany gniazdem bocianim.
Kobiety defilowały w barwnych strojach ludowych, wiozły bogate wieńce na ustrojonych wozach.
Jak podaje Dziennik Zachodni na transparentach, które były na wozach i traktorach znajdowały się hasła: „Wyzwolimy wieś od pańszczyzny obszarniczo-kartelowej, wyzwolimy masy chłopskie od wyzysku wiejskich kapitalistów”, „Postępowy rolnik posługuje się maszynami“, „Maszyna podnosi wydajność pracy w gospodarstwie” itp.
W drugiej części Dożynek (w godzinach popołudniowych), która odbyła się na terenie boiska sportowego w Parku Grunwaldzkim, miał miejsce Festiwal Muzyki Ludowej.
W Festiwalu wzięły udział zespoły świetlicowe Związku Samopomocy Chłopskiej oraz zespół harmonistów z huty „Bobrek”, orkiestra i balet kopalni „Zabrze-Wschód”, orkiestra i balet huty „Pokój“, wiejska kapela z Dąbrówki Wielkiej, wreszcie lubliniecki Chór „Halka”.
Uroczystości rozpoczęły się po przywitaniu zgromadzonych przez Prezesa Związku Samopomocy Chłopskiej – Jana Lula oraz po wręczeniu przodownikom pracy – przez posłankę Tomczykową – symbolicznych wieńców.
Wśród gości specjalnych, którzy wystąpili w tej części Dożynek – był znany i popularny profesor Stanisław Ligoń „Karlik”, oraz dwóch braci śpiewaków operowych – Władysław /baryton/ i Marian /tenor/ Porębscy. Cześć artystyczną na scenie – poprowadził Włodzimierz Matuszyński.
8 września – o godzinie 16.30 na falach Radia Katowice, zostały odtworzone najciekawsze fragmenty lublinieckich uroczystości.
Na podstawie:
Dziennik Zachodni nr 254 – 1949 r.
Relacja Adolfa Dygacza z 1949r.
Narodowe Archiwum Cyfrowe
Dziennik Zachodni nr 254 – 1949 r.
Relacja Adolfa Dygacza z 1949r.
Narodowe Archiwum Cyfrowe
