Alfred Courant urodził się 29 grudnia 1864r. w Lublińcu w rodzinie Salomona i Adelajdy z domu Burchard. Wychowywał się w wielodzietnej rodzinie (nie znamy dokładnie ilości rodzeństwa Alfreda, ale było to pomiędzy 16 a 20). Był jednym z najmłodszych synów Salomona – w starszeństwie wyprzedzali go między innymi: Jakob, Siegmunt, Berthold, David, Eugen, czy Emil.
Po lewej stronie – pomiędzy dwoma kamienicami – do rodzinny Courantów,
w którym mieszkał do 1922r. Alfred Courant
zdjęcie z lat 40 XX wieku
Niewiele wiemy o jego dzieciństwie. Za pewne przyglądał się z podziwem jak ojciec z roku na rok powiększa rodzinny majątek, jak chwyta się coraz to innego biznesu, by zapracować na tak liczną rodzinę. Na pewno Alfred wspierał ojca w tej pracy.
W 1883r. umiera matka Alfreda – Adelajda, zaś w 1896r. ojciec Salomon.
5 lat wcześniej, w 1891r. w Lublińca wyjeżdża wraz z rodziną brat Alfreda – Siegmund (Zygmunt umrze 11 czerwca 1925r. i zostanie pochowany na cmentarzu żydowskim w Berlinie-Weißensee).
Grób Siegmunta Couranta w Berlinie
1896r. – to moment, w którym w życiu 32 letniego Alfreda wszystko się zmienia. Najprawdopodobniej w tym roku przejmuje kierownictwo firmy.
Informacja z 1896r. o tym, że Zygmuntowi wygasa pełnomocnictwo do firmy S.Courant,
którego dyrektorem naczelnym jest Alfred Courant, a udziałowcem Fryderyka Courant
Początkowo za pewne – bo tego nie wiemy, prowadzi sklep po ojcu. Rok później (maj 1897r) żeni się z Elsą Schlesinger (ur. 17.06.1875r), której matka Berta pochodziła z Lublińca z szanowanej i znanej rodziny żydowskiej Königsbergerów.
Kamienica, gdzie mieścił się sklep Alfreda Couranta
obecnie ulica Edyty Stein 4
zdjęcie wykonane w okresie międzywojennym
W 1899r. na świat przychodzi pierwsza córka państwa Courantów – Käthe. Niestety w wieku 20 lat umrze na wskutek powikłań pogrypowych i zostanie pochowana na cmentarzu żydowskim w Lublińcu.
Kondolencje z powodu śmierci córki Adolfa – Katarzyny,
napisane przez pracowników sklepu
Cmentarz żydowski w Lublińcu 2025r. to tutaj zostali pochowani rodzice Alfreda
Salomon i Adelajda, a także jego córka Katarzyna
Rok później w 1900r. Alfred kupuje sąsiadującą ze sklepem ojca kamienicę, w której otwiera własny sklep.
Reklama firmy Courant z 1899r.
Reklama firmy S.Courant z 1905r.
Reklama firmy S.Courant z 1914r
Wpis w jednej z książek adresowych firmy S.Courant z 1918r.
obok widnieje także Alfred Courant
I to w tym sklepie będzie pomagać wujkowi, gdy na wakacje do Lublińca przyjedzie Edyta Stein – córka siostry Alfreda – Augusty. Tak wspominała te chwile w swoim pamiętniku: „Tuż obok znajdował się żelazny sklep, będący faktycznie królestwem mego wuja (Alfreda Couranta). Tam też kryło się wiele nęcących rzeczy, z których zwykle jakiś drobiazg darowano nam na pożegnanie, np. nożyk kieszonkowy albo nożyczki itp. W dni targowe, kiedy do sklepu napływali gospodarze i nie wystarczało rąk, aby ich obsłużyć, mogliśmy – gdy już byliśmy więksi – trochę w tym pomagać. Jaka duma nas rozpierała z powodu-naszej znajomości okruchów polskiego narzecza śląskiego, pozwalającej nam porozumieć się z klientami a jeszcze bardziej, gdy któremuś z nas powierzono kasowanie pieniędzy!”.
Edyta Stein – po lewej, z siostrą Erną około 1889r.
W 1901r. rodzi się druga córka Alfreda i Elsy – Erika Adelajda (wywieziona jako Erika Heilborn w 1942r. wraz z mężem Karlem i dziećmi Albrechtem i Clarą do obozu KL Auschwitz, gdzie wszyscy zginęli).
Informacja o śmierci rodziny Heilbornów z 1946r.
Trzecie dziecko Courantów to syn – Rudolf Franz urodzi się w Lublińcu 27 kwietnia 1907r.
W 1913r. Alfred Cournat wchodzi w skład spółki „Baugesellschaft Lublinitz mit beschränkter Haftung”, która zamierza handlować nieruchomościami (dzierżawą i sprzedażą) w Lublińcu. Spółka ma nadzieję, że jego głównym klientem będzie lubliniecki garnizon – jednak wybuch wojny niweczy te plany.
W wyniku przeprowadzonych w grudniu 1914r. wyborów uzupełniających Alfred Courant zostaje członkiem Rady Miasta Lublińca, zostaje także wybrany w kolejnych wyborach w 1916r.
Przychodzi ciężki czas na interesy. Coraz trudniej Courantom w Lublińcu. Tym bardziej, że sympatie, z którymi się Courant nie kryje są po stronie niemieckiej. Toteż nie ma się co dziwić, że podczas wojny mocno wspiera wszelkie akcje wspierające niemieckich żołnierzy, szczególnie tych rannych. Nimi opiekują się też siostry Alfreda. Gdy ma miejsce Plebiscyt – cała rodzina Cournatów, która zjechała się na tą okazję do Lublińca – głosuje, za pozostaniem Lublińca po stronie Niemiec. Jeszcze w lutym 1922r. Alfred zapisuje się do nieprzychylnej Polakom organizacji – Deutscher Volksbund.
Ostatecznie jednak w 1922r. sprzedaje dom i sklep i wraz z żoną i trójką dzieci przenosi się do Opola, gdzie w 1923r. kupuje kamienicę przy ulicy Ludwigstrasse 5 (dzisiaj w tym miejscu stoi współczesny blok).
Firmę S.Courant, którą prowadził w Lublińcu, a którą założył jego ojciec Salmolon – wykreślą w rejestru firm lublinieckich dopiero w 1929r.
Wpis w jednej z książek adresowych firmy S.Courant z 1918r.
Cały swój majątek Alfred zainwestował w młyn walcowy (mlewnik), ten biznes prowadzi z zięciem – Karlem Heilbornem. Niestety nie przynosi on spodziewanych zysków, a po dwóch latach Alfred zostaje właściwie bankrutem (przyczynia się do tego w znacznej mierze szalejąca inflacja).
W 1924r. dzięki wsparciu braci Alfred otworzył w Opolu sklep z produktami gospodarki rolnej przy Karlsplatz. Początkowo go dzierżawiąc, a w 1928r. prowadząc już jako własny. Jednak i ten interes musiał zamknąć w 1929r. sprzedając go Stanisławowi Hubscherowi.
Karlplatz w Opolu w latach 20-tych, gdzie swój sklep prowadził Adolf Courant
Zaczyna się bardzo trudny etap w życiu Adolfa i Elsy Courantów. Adolf handluje na niewielką skalę olejami samochodowymi, zaś Else prowadzi w swoim domu (Courantowie mają odrębność majątkową) coś na wzór dzisiejszego komisu. Dzięki temu jednak wiążą koniec z końcem.
Reklama sklepu w domu Courantów z 1931r.
W 1934r. umiera Eugen Courant, starszy brat Alfreda, który przepisze swój majątek Alfredowi i Else (zmarłego poprzez żonę Jenny Courant – reprezentował syn Hans Courant). I najprawdopodobniej ten zastrzyk gotówki pozwolił Courantom odbić się od dna, mimo, że ciążyły na nim długi.
Dzięki uzyskanym ze spadku pieniądzom Adolf zakupił nowy dom przy Ludwigstrasse 11.
Niestety na tą chwilę brak informacji, czy poza dochodami ze spadku – nadal zajmował się handlem. Być może Alfred liczył, że jego budżet wspomoże emerytura, chociażby najmniejsza, której jak się wydaje miasto nie chciało mu przyznać, na co wskazuje skarga, którą skierował do burmistrza Opola w 1935r.
W 1938r. z Berlina przez Włochy do Australii wyemigrował Rudolf Courant (ożeniony z Rosą Fanny Proskauer). W 1944r. uzyskał australijskie obywatelstwo. Prowadził firmę produkującą narzędzia i barwniki. Rudolf i Rosa mieli jedno dziecko – Yvonne Margaret Courant (ur. w 1942r),
W czasie II wojny światowej – państwo Alfred i Elsa Courant zostali najpierw umieszczeni w obozie przejściowym w Opolu przy ulicy Malapanerstrasse (Ozimska) tzw. „”Bullenkeller” (jak większość opolskich Żydów), a następnie pociągiem w kwietniu 1943r. wywiezieni przez Niemców do Getta w Terezinie (istnieje też wersja, że wyjechali z Wrocławia, transportem w lutym 1942r)
Wejście do obozu w Terezinie w 1942r.
Tam Alfred Courant zmarł – lub został zamordowany 11 lipca 1943r.
Karta obozowa z Teresina Alfreda Couranta
Jego żonie Elsie udało się przeżyć gehennę tego miejsca i w 1945r. została uwolniona przez Rosjan. Od 1945r. do 1947r. przebywała w powojennym niemieckim obozie UNRA. W 1947 roku opuściła Europę i udała się do Australii przez Nowy Jork, gdzie zamieszkała wraz z synem i jej żoną w Syndey. Tam zmarła 4 kwietnia 1967r. (pochowana została na Macquarie Park Cemetery).
Rudolf Courant przeżył matkę o 9 lat. Podobnie jak ona zmarł w Sydney (14 kwietnia 1976) i spoczywa na Northern Suburbs Memorial Gardens (jego żona zmarła w 1991r.)
Na podstawie:
Materiały otrzymane od Uty i Jörg Courant
Lublinitzer Kreisblatt, 1913, Jg. 70, St. 45
Lublinitzer Kreisblatt, 1914, Jg. 71, St. 57
Lublinitzer Kreisblatt, 1916, Jg. 73, St. 45
Lublinitzer Kreisblatt, 1899, Jg. 56, St. 10
Lublinitzer Kreisblatt, 1905, Jg. 13,
Lublinitzer Kreisblatt, 1899, Jg. 56, St. 10Nowiny Codzienne nr 202 z 1931r.
Polonia, 1929, R. 6, nr 1773
Fotopolska
Monitor Polski nr 211 z 1929r.
https://www.facebook.com/KochamOpole
https://www.online-ofb.de/
https://www.bundesarchiv.de/
https://www.holocaust.cz/databaze-dokumentu/dokument/97300-courant-alfred-oznameni-o-umrti-ghetto-terezin/